Chỉ một phút lơ là, một lần tắm mát thiếu an toàn, nhiều đứa trẻ đã mãi mãi không trở về. Khi mùa hè bắt đầu cũng là lúc nỗi lo đuối nước lại hiện hữu ở khắp ao hồ, sông suối, bãi biển xứ Thanh.

Khoảng 17 giờ chiều ngày 1.4.2026, hai thiếu nhi H.T.L. và H.B.H. (cùng sinh năm 2014, trú tại tổ dân phố Giảng Tín, phường Trúc Lâm) rủ nhau ra biển tắm. Đến tối muộn, không thấy con trở về, người thân hốt hoảng chia nhau tìm kiếm.

Trên bãi cát chỉ còn lại xe đạp và quần áo của hai em. Tin báo lập tức được gửi đến lực lượng chức năng.

Hơn 40 lượt cán bộ, chiến sĩ của Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH Công an tỉnh Thanh Hóa cùng Công an phường Hải Bình được huy động xuyên đêm tìm kiếm trên biển.

Sau nhiều giờ nỗ lực, thi thể hai em lần lượt được tìm thấy, bàn giao cho gia đình lo hậu sự.

Những tiếng khóc nghẹn bên bờ biển hôm ấy thêm một lần gióng lên hồi chuông cảnh báo về tai nạn đuối nước ở trẻ em, nỗi ám ảnh cứ lặp đi lặp lại mỗi dịp hè về.

Không chỉ ở biển, hiểm họa còn rình rập tại những nơi quen thuộc nhất. Sau trận đá bóng, một nhóm học sinh rủ nhau xuống đầm tôm ở phường Ngọc Sơn tắm mát.

Trong lúc vui đùa, em N.V.H. (SN 2008) không may trượt chân xuống hố sâu và tử vong. Đó là khu vực có độ sâu hàng chục mét nhưng chưa được kiểm soát chặt chẽ.

Đau lòng hơn, có những vụ việc xảy ra ngay trong khu dân cư. Khoảng 15 giờ 30 phút ngày 12.4, hai chị em nhỏ L.K.K.C. (3 tuổi) và L.K.K.A. (1 tuổi), trú tại xã Xuân Du, trong lúc người lớn sơ ý đã tự đi ra khe suối phía sau nhà chơi đùa. Khi được phát hiện, cả hai đã không qua khỏi.

Mỗi vụ tai nạn là một hoàn cảnh khác nhau, nhưng điểm chung đều là sự thiếu kỹ năng của trẻ, thiếu giám sát của người lớn và những khoảng trống trong việc bảo đảm môi trường an toàn.

Theo thống kê của ngành chức năng, năm 2025, toàn tỉnh Thanh Hóa xảy ra 17 vụ đuối nước làm 21 trẻ em tử vong, tăng cả số vụ lẫn số nạn nhân so với năm trước.

Đáng chú ý, 73% vụ việc xảy ra tại ao, hồ, sông, suối gần khu dân cư; nhóm tuổi từ 11 đến 16 chiếm tới 86% tổng số nạn nhân.

Chỉ trong những tháng đầu năm 2026, toàn tỉnh đã xảy ra 8 vụ đuối nước khiến 9 trẻ em tử vong. Những con số lạnh lùng ấy cho thấy nguy cơ vẫn luôn hiện hữu khi mùa nắng nóng bắt đầu.

Những khoảng trống sau mỗi vụ tai nạn

Điều đáng lo ngại là phần lớn các vụ đuối nước đều có thể phòng tránh nếu trẻ em được trang bị kỹ năng đầy đủ và người lớn quan tâm sát sao hơn.

Ở nhiều vùng nông thôn, ao hồ, kênh mương, đầm nuôi thủy sản nằm xen giữa khu dân cư nhưng chưa có rào chắn hoặc biển cảnh báo. Có nơi biển cảnh báo đã cũ, mờ, thiếu sức răn đe.

Lực lượng Công an Thanh Hóa tuyên truyền phòng, chống đuối nước cho du khách tại các điểm du lịch biển

Trong khi đó, trẻ nhỏ hiếu động, thích khám phá nhưng chưa đủ khả năng nhận diện nguy hiểm. Không ít phụ huynh vẫn còn tâm lý chủ quan, cho rằng con đã lớn, biết tự chơi với bạn bè nên lơ là giám sát. Chỉ vài phút mất tập trung, hậu quả có thể là nỗi đau kéo dài cả đời.

Một thực tế khác là việc dạy bơi, dạy kỹ năng sinh tồn cho trẻ em vẫn còn nhiều khó khăn. Nhiều trường học chưa có bể bơi, thiếu giáo viên chuyên môn và kinh phí tổ chức các lớp học kỹ năng.

Ở vùng miền núi, vùng sâu, trẻ em càng ít cơ hội tiếp cận với môi trường học bơi an toàn. Từ những vụ việc đau lòng, các địa phương trên địa bàn tỉnh đang nỗ lực triển khai nhiều giải pháp đồng bộ nhằm ngăn chặn tai nạn đuối nước.

Tại xã Thượng Ninh, lực lượng công an phối hợp đoàn thanh niên và nhà trường tổ chức nhiều buổi tuyên truyền trực tiếp cho học sinh. Không chỉ cung cấp kiến thức, các em còn được hướng dẫn kỹ năng xử lý tình huống, sơ cấp cứu ban đầu và kỹ năng cứu nạn an toàn.

Những bài học không còn khô cứng trên giấy mà được minh họa bằng hình ảnh trực quan, tình huống thực tế, giúp học sinh dễ tiếp thu hơn.

Ở xã Hoằng Sơn, đoàn thanh niên đã khảo sát và cắm 21 biển cảnh báo tại các khu vực ao, sông, kênh mương nguy hiểm. Những tấm biển nhỏ nhưng mang ý nghĩa lớn, nhắc nhở người dân và trẻ nhỏ không chủ quan trước hiểm họa đuối nước.

Trong khi đó, tại phường Đông Sơn, lớp dạy bơi miễn phí do Công an phường tổ chức đang thu hút đông đảo học sinh tham gia. Các cán bộ, chiến sĩ trực tiếp xuống nước hướng dẫn từng động tác nổi, đạp chân, cách xử lý khi gặp sự cố.

Tiếng cười trẻ thơ vang lên bên bể bơi khiến nhiều phụ huynh yên tâm hơn khi con em mình được học kỹ năng sinh tồn cần thiết trong môi trường an toàn.

Cháu Lê Nhân Thịnh, một học sinh tham gia lớp học, hào hứng chia sẻ rằng em không chỉ biết bơi mà còn được hướng dẫn cách phòng tránh đuối nước và hỗ trợ người gặp nạn.

Còn ông Vũ Trọng Thành, phụ huynh ở phường Đông Sơn, cho biết điều khiến ông yên tâm nhất là con được học kỹ năng trong sự hướng dẫn trực tiếp của lực lượng chức năng.

“Các cháu tham gia rất hào hứng, chúng tôi mong mô hình này sẽ tiếp tục được nhân rộng”, ông nói.

Không chỉ dạy bơi, từ tháng 4.2026 đến nay, Công an phường Đông Sơn đã tổ chức 8 buổi tuyên truyền cho hơn 6.000 học sinh; phối hợp rà soát và cắm 69 biển cảnh báo tại các khu vực nguy hiểm.

Khi cả cộng đồng cùng dựng “lá chắn” cho trẻ

Ở thôn Thọ Vực, xã Vĩnh Lộc, đoạn sông Mã chảy qua địa bàn nhiều năm nay luôn là nỗi lo của người dân mỗi mùa hè. Nước sâu, chảy xiết nhưng nhiều thanh thiếu niên vẫn thường tụ tập tắm sông.

Trước thực trạng đó, Công an xã Vĩnh Lộc đã tham mưu triển khai mô hình “Điểm trang bị áo phao cứu hộ”, bố trí áo phao, phao cứu sinh, dây và sào cứu hộ tại các vị trí nguy hiểm.

Song song với đó là việc cắm biển cảnh báo, tổ chức tuyên truyền thường xuyên để người dân nâng cao ý thức phòng tránh tai nạn.

Ông Trịnh Văn Minh, người dân thôn Thọ Vực, cho biết trước đây khu vực đê sông Mã thường xuyên có người xuống tắm, rất nguy hiểm. Nhưng từ khi mô hình được triển khai, ý thức người dân thay đổi rõ rệt, tình trạng mất an toàn giảm đáng kể.

Không chỉ ở khu vực sông hồ, công tác phòng chống đuối nước còn được siết chặt tại các bãi biển du lịch.

Mô hình phòng, chống tai nạn đuối nước tại xã Vĩnh Lộc được triển khai hiệu quả, góp phần bảo vệ an toàn tính mạng người dân

Tại biển Sầm Sơn, lực lượng Cảnh sát PCCC&CNCH phối hợp với Đội sơ cấp cứu biển duy trì mô hình “Tổ công tác thường trực tuyên truyền và cứu nạn”.

Các lực lượng túc trực tại khu vực trọng điểm để kịp thời phát hiện, xử lý tình huống phát sinh. Bên cạnh cứu hộ, du khách còn được hướng dẫn nhận biết cờ cảnh báo, khu vực nguy hiểm và kỹ năng an toàn khi tắm biển.

Anh Lê Văn Minh, du khách đến từ Ninh Bình, cho biết việc thường xuyên có lực lượng cứu hộ nhắc nhở, hướng dẫn khiến gia đình anh yên tâm hơn khi cho trẻ vui chơi trên biển.

Trước thực trạng tai nạn đuối nước diễn biến phức tạp, UBND tỉnh Thanh Hóa cũng đã ban hành Kế hoạch số 145/KH-UBND về phòng, chống tai nạn thương tích trẻ em giai đoạn 2026-2030.

Theo đó, tỉnh đặt mục tiêu đến năm 2030 giảm tỷ suất trẻ em bị tai nạn thương tích xuống còn 300/100.000 trẻ em; giảm 20% số trẻ em tử vong do đuối nước so với năm 2020.

Thanh Hóa cũng phấn đấu có thêm 250.000 ngôi nhà an toàn, 95% trường học đạt tiêu chuẩn “Trường học an toàn”, 90% cộng đồng đạt tiêu chí an toàn phòng chống tai nạn thương tích trẻ em.

Đặc biệt, mục tiêu có tới 80% trẻ em từ 6 đến dưới 16 tuổi biết kỹ năng an toàn trong môi trường nước và biết bơi an toàn cho thấy quyết tâm rất lớn trong việc xây dựng “lá chắn” bảo vệ trẻ em từ gốc.

Để đạt được điều đó, ngoài nỗ lực của ngành chức năng, điều quan trọng nhất vẫn là sự thay đổi nhận thức từ mỗi gia đình.

Không để trẻ tự ý tắm sông, hồ; không giao trẻ nhỏ cho anh chị chưa đủ khả năng trông nom; nhắc nhở trẻ tránh xa khu vực nguy hiểm; cho trẻ học bơi, học kỹ năng sinh tồn… là những việc nhỏ nhưng có thể cứu một mạng người.

Mùa hè vốn phải là khoảng thời gian của tiếng cười, của những chuyến đi và ký ức tuổi thơ đẹp đẽ. Nhưng chỉ một phút chủ quan, mùa hè có thể trở thành mùa của nước mắt.