Sáng 14/12, từ điểm cầu Nhà Quốc hội, Đoàn đại biểu Quốc hội Việt Nam tham dự Lễ khai mạc Hội nghị thường niên lần thứ 29 Diễn đàn Nghị viện châu Á-Thái Bình Dương (APPF-29) với chủ đề 'Vai trò của nghị viện trong việc tăng cường khả năng phục hồi thời kỳ hậu COVID-19', do Quốc hội Hàn Quốc đăng cai tổ chức theo hình thức trực tuyến.

Tham dự Hội nghị APPF-29 có 150 đại biểu từ 23 Nghị viện thành viên, khách mời và quan sát viên. Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ dẫn đầu Đoàn đại biểu Quốc hội Việt Nam tham dự Hội nghị, có hai bài phát biểu quan trọng thông qua hình thức ghi hình trực tuyến tại Phiên toàn thể thứ nhất về các vấn đề chính trị - an ninh có chủ đề “Vai trò của Nghị viện thúc đẩy hòa bình, an ninh khu vực”, Phiên toàn thể thứ hai về các vấn đề kinh tế và thương mại với chủ đề “Vai trò của Nghị viện thúc đẩy kinh tế số trong khu vực”.

Đoàn đại biểu Quốc hội Việt Nam tham dự từ điểm cầu Nhà Quốc hội gồm có: Phó Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại của Quốc hội Đôn Tuấn Phong; Ủy viên Thường trực Ủy ban Đối ngoại Lê Thu Hà; Ủy viên Thường trực Ủy ban Đối ngoại Thái Quỳnh Mai Dung.

Củng cố sự đoàn kết và hợp tác để vượt qua khủng hoảng

Phát biểu chào mừng tại Lễ khai mạc, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jea-in hoan nghênh các đại biểu tham dự Hội nghị APPF-29 do Quốc hội Hàn Quốc đăng cai tổ chức, đồng thời ghi nhận nỗ lực của nghị viện thành viên trong việc tổ chức và tham dự Hội nghị lần này trong bối cảnh đại dịch COVID-19 để cùng nhau đóng góp cho sự phục hồi sau đại dịch và xây dựng tương lai bền vững.

Bày tỏ vui mừng khi Hội nghị APPF-29 vẫn diễn ra dù trong bối cảnh đại dịch diễn biến phức tạp, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jea-in nhấn mạnh, các nghị viện đóng vai trò quan trọng, đại diện cho tiếng nói của người dân, thúc đẩy các chính sách nhằm đưa các quốc gia trở lại trạng thái bình thường, trở thành động lực mới cho sự thịnh vượng. Tổng thống Moon Jea-in khẳng định, trong gần 30 năm qua, APPF đã trở thành diễn đàn kết nối các nghị sĩ, nghị viện khu vực châu Á-Thái Bình Dương vì mục tiêu đóng góp cho hòa bình, ổn định và thịnh vượng trong khu vực.

Tổng thống Moon Jae-in cho biết, thời gian qua, Hàn Quốc đã tích cực tham gia các nỗ lực phục hồi trong khu vực, cung cấp vaccine cho một số quốc gia châu Á-Thái Bình Dưỡng và cam kết hỗ trợ thêm; mở rộng viện trợ ODA cho các nước trong lĩnh vực y tế công cộng; đóng góp vào việc tăng cường sự hồi phục của khu vực châu Á-Thái Bình Dương và trong việc đạt được sự hồi phục kinh tế bao trùm. Tổng thống Hàn Quốc khẳng định cam kết về việc Hàn Quốc sẽ tăng cường hợp tác cho tiến trình hội nhập và phát triển bền vững của khu vực; hợp tác nhằm tái thiết lập trật tự thương mại mở và công bằng; dẫn dắt tiến trình hội nhập kinh tế khu vực để châu Á-Thái Bình Dương trở thành khu vực hàng đầu về kinh tế số và là hình mẫu toàn cầu về nhân quyền, bình đẳng giới và ứng phó với biến đổi khí hậu.

Trao đổi về những thách thức mà đại dịch COVID-19 đặt ra, nguyên Tổng Thư ký Liên Hợp quốc, Chủ tịch Viện Tăng trưởng xanh toàn cầu Ban Ki-moon cho biết, đại dịch COVID-19 tiếp tục thách thức khả năng hồi phục của các nước trong khu vực và thế giới, đặt ra thách thức to lớn với các nỗ lực nhằm đạt được các Mục tiêu phát triển bền vững (SDGs) của Liên Hợp quốc và kêu gọi sự hợp tác chặt chẽ giữa các nghị viện thành viên APPF vì "hòa bình, an ninh, thịnh vượng và khả năng phục hồi của các quốc gia trong khu vực”.

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Chủ tịch APPF-29, Chủ tịch Quốc hội Hàn Quốc Park Byeong Seug cho biết, theo dự kiến ban đầu, Quốc hội Hàn Quốc có kế hoạch tổ chức APPF-29 theo hình thức trực tiếp, nhưng do diễn biến phức tạp của đại dịch COVID-19, đặc biệt là sự xuất hiện của biến chủng Omicron, nên Hàn Quốc quyết định tổ chức Hội nghị theo hình thức trực tuyến, đặt ưu tiên cao nhất cho sự an toàn và sức khỏe của các đại biểu. Mặc dù không thể họp trực tiếp trong cùng một căn phòng, nhưng các nghị sĩ vẫn có thể trao đổi, thảo luận về các mối quan tâm chung.

Nhấn mạnh vai trò của nghị viện trong việc tăng cường hợp tác bảo đảm hòa bình, an ninh và phục hồi phát triển kinh tế sau đại dịch, Chủ tịch Quốc hội Hàn Quốc nêu rõ, không một quốc gia nào an toàn khi còn các quốc gia khác trong khu vực và trên thế giới không an toàn, đồng thời bày tỏ mong muốn, các đại biểu sẽ thảo luận kỹ lưỡng để cùng tìm ra giải pháp phục hồi, giải quyết các thách thức mà khu vực đang đối mặt; khẳng định tình đoàn kết và tinh thần hợp tác.

Chủ tịch Quốc hội Hàn Quốc cũng bày tỏ hy vọng, APPF sẽ dẫn đầu trong nỗ lực nhằm đạt được sự phục hồi bền vững, thiết lập trật tự trong thương mại toàn cầu, thúc đẩy kinh tế số và tăng cường kết nối, thu hẹp khoảng cách trong phát triển, thúc đẩy bình đẳng giới, ứng phó với khủng hoảng khí hậu...

Bày tỏ vinh dự lần thứ hai đăng cai tổ chức Hội nghị thường niên của APPF, trước đó Hàn Quốc đăng cai tổ chức Hội nghị vào năm 1998, Chủ tịch Quốc hội Hàn Quốc Park Byeong Seug cho biết, đây là trách nhiệm lớn lao đối với Quốc hội Hàn Quốc, nhất là trong bối cảnh các nước trên thế giới phải đối mặt với nhiều thách thức, đòi hỏi nỗ lực tập thể trong giải quyết cuộc khủng hoảng kinh tế - xã hội do đại dịch gây ra và tăng cường hợp tác khu vực.

Chủ tịch Quốc hội Hàn Quốc Park Byeong Seug đánh giá cao sự ủng hộ của các nghị viện thành viên trong nỗ lực tham gia Hội nghị APPF-29 bất chấp những khó khăn do đại dịch gây ra và tin tưởng rằng Hội nghị lần này này sẽ là cơ hội để củng cố tinh thần đoàn kết và hợp tác của các nghị viện để cùng nhau vượt qua khủng hoảng.

Ngay sau Lễ khai mạc, Hội nghị đã tiến hành Phiên họp toàn thể thứ nhất, thảo luận về các vấn đề chính trị-an ninh.

Tăng cường hành động nghị viện, đẩy mạnh hợp tác đa phương

Chủ tịch Quốc hội Việt Nam Vương Đình Huệ đã có bài phát biểu thông qua hình thức ghi hình trực tuyến tại Phiên họp toàn thể thứ nhất.

Theo Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ, tình hình chính trị, an ninh toàn cầu và khu vực trong thời gian qua có nhiều chuyển động mới, phức tạp, cạnh tranh giữa các nước gia tăng mạnh mẽ.

Đại dịch COVID-19 đã và đang gây ra những hệ quả tiêu cực về y tế, kinh tế-xã hội trên quy mô toàn cầu, tác động nhiều mặt lên đời sống quốc tế với những hệ lụy sâu rộng, lâu dài. Cùng với đó, các vấn đề an ninh phi truyền thống khác như biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường, an ninh nguồn nước, an ninh lương thực, năng lượng, bất bình đẳng, chủ nghĩa khủng bố, tội phạm xuyên quốc gia ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự ổn định và khả năng tự cường của mỗi quốc gia, đe dọa nền hòa bình, an ninh và phát triển bền vững của khu vực, trên thế giới.

Trong bối cảnh đó, các quốc gia và người dân ở châu Á-Thái Bình Dương đã nỗ lực tổ chức, phối hợp thúc đẩy đối thoại, hợp tác, xây dựng lòng tin, ngoại giao phòng ngừa, tuân thủ luật pháp quốc tế và các chuẩn mực chung, nhằm duy trì hòa bình, ổn định khu vực và thế giới. Ngoại giao nghị viện và đặc biệt những hoạt động của APPF đóng vai trò không thể thiếu trong việc đề cao pháp quyền, tăng cường hợp tác, thúc đẩy xây dựng khuôn phổ pháp lý, quyết định, giám sát thực hiện các cam kết quốc tế của chính phủ và động viên sự ủng hộ của người dân trên các vấn đề này.

Bày tỏ sự ủng hộ đối với chủ đề chung của Hội nghị và những nội dung nghị sự của Phiên họp về các vấn đề Chính trị và An ninh, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ khẳng định, Quốc hội Việt Nam tiếp tục là thành viên tích cực của APPF và nhiều diễn đàn nghị viện đa phương khác; phối hợp chặt chẽ với Quốc hội các nước củng cố hệ thống đa phương, thúc đẩy hợp tác hướng tới xây dựng một châu Á-Thái Bình Dương hòa bình, ổn định, tự cường và thịnh vượng.

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ cũng đề xuất 6 nội dung hợp tác.

Một là, tăng cường hành động nghị viện và giám sát thực thi các chính sách của Chính phủ thành viên APPF trong duy trì hòa bình, ổn định, an ninh khu vực và trên thế giới nhằm thực hiện những Kế hoạch, Tầm nhìn, đặc biệt là Tầm nhìn về quan hệ đối tác nghị viện đến năm 2030 đã được thông qua năm 2018; ủng hộ mạnh mẽ các hoạt động hợp tác của APEC trong việc triển khai Tầm nhìn APEC đến năm 2040 về một Cộng đồng châu Á-Thái Bình Dương mở, năng động, tự cường, hòa bình, vì sự thịnh vượng của tất cả người dân và các thế hệ tương lai.

Hai là, tăng cường hợp tác đa phương nhằm ngăn ngừa các nguy cơ xung đột, tìm kiếm các giải pháp đối với các vấn đề an ninh, tranh chấp thông qua các biện pháp hòa bình, tăng cường đối thoại, xây dựng lòng tin, kiềm chế các hành động đơn phương và tuân thủ luật pháp quốc tế; kêu gọi các Nghị viện thành viên APPF hợp tác nhằm bảo đảm hòa bình, ổn định, thượng tôn pháp luật ở các vùng biển và đại dương, trong đó xây dựng Biển Đông trở thành vùng biển hòa bình, hữu nghị, hợp tác, duy trì an ninh, an toàn, tự do hàng hải, hàng không. Từng quốc gia cần phát huy tinh thần trách nhiệm, kiềm chế không tiến hành các hoạt động gây phức tạp hoặc gia tăng căng thẳng, giải quyết các tranh chấp phù hợp luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Liên Hợp quốc về Luật biển năm 1982 (UNCLOS);

Ba là, các Nghị viện APPF tích cực kêu gọi cộng đồng quốc tế, nghị viện các nước và thúc đẩy Chính phủ tăng cường hiệu quả hợp tác trong phòng, chống đại dịch COVID-19, thu hẹp khoảng cách tiếp cận công bằng nguồn vaccine, ngăn ngừa và giải quyết các vấn đề an ninh truyền thống và phi truyền thống, nhất là giải trừ quân bị và không phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt trong đó có vũ khí hạt nhân, chống chủ nghĩa khủng bố, tội phạm xuyên quốc gia, bảo đảm an ninh nguồn nước, lương thực và năng lượng, thúc đẩy an ninh, an toàn hàng hải và an ninh mạng.

Bốn là, tăng cường hợp tác liên nghị viện trong các vấn đề an ninh phi truyền thống khác trong đó có biến đổi khí hậu, thúc đẩy và hỗ trợ Chính phủ thực hiện các cam kết nhất là Thỏa thuận Glasgow, Thỏa thuận Paris, các cam kết sáng kiến khác về cắt giảm phát thải khí nhà kính, cung cấp tài chính, chuyển giao công nghệ sạch, hỗ trợ thích ứng với biến đổi khí hậu và hỗ trợ mọi mặt cho các nước đang phát triển trong quá trình này.

Năm là, thúc đẩy hợp tác lấy người dân làm trung tâm và hướng tới người dân bằng cách bảo đảm các thành tố an ninh con người, chia sẻ các lợi ích an sinh xã hội từ quá trình phát triển kinh tế, bảo đảm mọi thành phần trong xã hội nhất là phụ nữ, trẻ em, người già và các nhóm dễ bị tổn thương được hưởng những lợi ích rõ ràng từ thương mại, đầu tư tự do, rộng mở và quá trình hội nhập kinh tế công bằng, mang lại lợi ích chung cho các bên.

Sáu là, tăng cường sự tham gia của Quốc hội, nghị viện trong hoạch định và giám sát triển khai các chính sách theo cách tiếp cận lấy con người làm trung tâm, bảo đảm công bằng, bình đẳng xã hội, xóa đói nghèo và các giải pháp toàn diện về y tế, an sinh xã hội dành cho người dân trong phục hồi đại dịch COVID-19, nền tảng quan trọng cho hòa bình, ổn định ở mỗi quốc gia và trong khu vực.