Trang nhất
  Xã Luận
  Đọc Báo Trong Nước
  Truyện Ngắn
  Kinh Tế
  Âm vang sử Việt
  Tin Thể Thao
  Y Học
  Tâm lý - Xã hội
  Công Nghệ
  Ẩm Thực

    Diễn Đàn Biển Đông
Phản đối mạnh mẽ mọi hoạt động xâm phạm chủ quyền của Việt Nam đối với quần đảo Hoàng Sa
    Hình Ảnh Quê Nhà - Video Clip
Giỗ Tổ Hùng Vương 2026: Tăng tính liên kết vùng và lan tỏa văn hóa cơ sở
    Tin Thế Giới
Iran cáo buộc ông Trump liên quan dầu mỏ, lần đầu lên tiếng vụ Thổ Nhĩ Kỳ, Cyprus, Azerbaijan bị nhắm mục tiêu
    Tin Việt Nam
Việt Nam phản đối hành vi sử dụng vũ lực tấn công vào các quốc gia có chủ quyền
    Tin Cộng Đồng
NATIONAL ASIAN PACIFIC CENTER ON AGING
    Tin Hoa Kỳ
Ông Trump thu hồi quy chế miễn thuế cho Đại học Harvard
    Văn Nghệ
Những 'đóa hoa nghệ thuật'
    Điện Ảnh
'Khổng Tước' mê hoặc khán giả Hà Nội trong đêm công diễn đầu tiên
    Âm Nhạc
Thiết tha tình quan họ
    Văn Học
Bộ GD&ĐT sẽ sửa sách giáo khoa sau sáp nhập, nhưng không phải năm nay

Thông Tin Tòa Soạn

Tổng biên tập:
Tiến Sĩ
Nguyễn Hữu Hoạt
Phụ Tá Tổng Biên Tập
Tiến Sĩ
Nhật Khánh Thy Nguyễn
Tổng Thư ký:
Quách Y Lành




   Tâm lý - Xã hội
Một cái nhìn về tính tự giác của người Nhật Bản
Nếu trong lúc chờ đèn đỏ, bạn bóc kẹo ăn và ném cái vỏ xuống đường. Cả chục, trăm người xung quanh sẽ nhìn chằm chằm vào bạn, cho đến khi bạn thấy nổi da gà và buộc phải nhặt rác lên, cất lời xin lỗi.

 



Bài viết của tác giả Bế Minh Nhật, nghiên cứu sinh ở Nhật Bản.

 

Tôi mới phụ trách một tọa đàm, dành cho các doanh nghiệp Nhật đang tuyển dụng kỹ sư Việt Nam để giúp hai bên hiểu về nhau. Khi bàn đến câu hỏi, tại sao doanh nghiệp và nhân viên phải ký hợp đồng với nhau, đa số các bạn Việt Nam cho rằng điều đó rất quan trọng.

 

Các đại diện từ Việt Nam cho rằng hợp đồng nên quy định các điều khoản, cách xử lý, trừng phạt khi một bên không làm đúng cam kết càng cụ thể càng tốt. Ngược lại, các bạn Nhật cho rằng hợp đồng chỉ cần quy định một số thoả thuận mang tính nguyên tắc ban đầu về cách thức các bên sẽ làm việc với nhau. Mâu thuẫn, nếu có phát sinh, sẽ được các bên tự thương lượng.

 

Điều này khiến nhiều bạn trẻ Việt Nam bất ngờ khi làm việc với người Nhật. Lễ vào công ty ở Nhật cực kỳ hoành tráng, có hàng trăm, thậm chí hàng ngàn người, đủ các sếp to đến sếp nhỏ, nhân viên cũ, nhân viên mới tham gia. Những người mới sẽ được nghe phát biểu của các lãnh đạo hàng đầu, cùng hát bài ca truyền thống, cùng đọc tuyên thệ về sứ mệnh và đạo đức trong công việc. Thế nhưng cái mà các bạn Việt Nam mong đợi, một hợp đồng dày cộp để ký, thì không thấy đâu. Thay vào đó chỉ là một cái gọi là “nội định” – naitei, một mẩu giấy không có giá trị pháp lý lắm, ghi thoả thuận rằng công ty X đồng ý nhận anh A vào làm việc kể từ ngày này năm nọ.

 

Chính vì xuất phát điểm cho thoả thuận chung khác nhau nên cách giải quyết mâu thuẫn cũng thường khác nhau. Ở Nhật, mỗi khi có vấn đề xảy ra, người ta thường tìm đến nói chuyện trực tiếp với nhau để thương lượng và tự giải quyết vấn đề, thay vì mời bên thứ ba vào.

 

Việc này được các nhà xã hội học cho là có gốc rễ nằm sâu trong “Văn hoá hoà hợp” của người Nhật. Luật sư vẫn là một chứng chỉ không phải ai cũng có, và vẫn là một nghề hái ra tiền, nhưng họ không sẵn việc. Chỉ trong những trường hợp mâu thuẫn cực điểm, tổn thất nghiêm trọng, các bên mới tìm luật sư để làm giúp các thủ tục phức tạp hay để bảo vệ quyền lợi của mình trước tòa.

 

Trong một xã hội, việc chúng ta tin nhau đến đâu, thoả thuận những gì và sẵn sàng cùng nhau giải quyết vấn đề cả to lẫn nhỏ thế nào luôn là câu hỏi cơ bản nhất.

 

Lấy một ví dụ đơn giản về một thoả thuận cộng đồng khác, “nhân dân tổ dân phố cùng xây dựng khu phố sạch đẹp”. Giống Việt Nam, những khẩu hiệu này cũng được dán khắp nơi ở Nhật. Nhưng các con phố ở Nhật sạch thật sự, còn ở Việt Nam thì thi thoảng mới sạch. Đó không phải là vì lương công nhân vệ sinh môi trường ở Nhật cao gấp mấy lần người xả rác, cũng không phải cứ vài mét lại đặt một thùng rác to, cũng không có cảnh sát, người của chính quyền túc trực ở đó để nhắc nhở hay phạt người xả rác.

 

Sự thật là, ở Nhật hầu như không có thùng rác trên đường. Mỗi người đều phải là một nhân viên môi trường, xả rác ra bao nhiêu thì tự mang rác về nhà từng ấy. Hơn nữa, bất kỳ ai cũng là một giám sát viên. Nếu trong lúc chờ đèn đỏ, bạn bóc kẹo ăn và ném cái vỏ xuống đường. Cả chục, trăm người xung quanh sẽ nhìn chằm chằm vào bạn, cho đến khi bạn thấy nổi da gà và buộc phải nhặt rác lên, cất lời xin lỗi.

 

Hoặc cũng có những người tinh tế hơn, họ nhặt mẩu rác đó bỏ vào túi quần họ, cố tình cho bạn nhìn thấy, rồi họ mang về nhà, phân loại cẩn thận và vứt giùm bạn. Họ khiến bạn trông thật xấu xí khi không tuân thủ các thoả thuận chung.

 

Tôi tìm hiểu và biết được, ở đất nước này, có lẽ không lời nhận xét nào sâu cay hơn bằng việc nói ai đó là kẻ “gây phiền hà”. Các bạn Nhật kể rằng, khi còn nhỏ, nếu có hành vi xấu, bố mẹ họ sẽ chỉ nói “con đang làm phiền người khác đấy”. Ở ngoài đường, khi đi tàu, ở trường, mọi người đều nói như vậy với hành vi sai. Nên trẻ em Nhật từ nhỏ đã sợ hãi nếu trở thành “kẻ gây phiền hà” cho người khác – một kẻ có vẻ không ai ưa và không chào đón trong xã hội.

 

Tôi nhận ra rằng, một cách cư xử “bé tí tẹo” với đứa trẻ nhưng bền bỉ qua nhiều năm đã giúp thay đổi cả bộ mặt xã hội. Phản ứng có vẻ nhỏ nhặt ấy đã giáo dục cho trẻ một điều quan trọng rằng, mọi việc trong cuộc đời dù to hay nhỏ đều là những thỏa thuận quan trọng. Mỗi chúng ta đều là “bên liên quan”, có nghĩa vụ và quyền lợi riêng trong những thỏa thuận đó. Họ giúp đứa trẻ ấy nhận ra, dù việc nó làm là gì đi nữa cũng ít nhiều có thể gây ảnh hưởng đến lợi ích của người khác, và mình phải tự cân nhắc mỗi khi quyết định làm một việc gì. Bởi chính những người bên cạnh sẽ giám sát chúng liên tục chứ không cần phải chờ đợi sự xuất hiện của một bên thứ ba mơ hồ nào đến xem xét và xử lý.

 

Văn hóa ấy chính là nền tảng tạo ra một xã hội vận hành dựa trên những khế ước bất thành văn mà mọi người đều tự nguyện tuân thủ. Nó giúp chấm dứt những vấn đề dai dẳng như vứt rác ra đường, chửi tục, hút thuốc, ồn ào, ăn cắp, cướp giật, xâm phạm lợi ích của người khác nơi công cộng. Nó đã được âm thầm bén rễ từ nhiều năm trước, để bây giờ chúng ta có thể nói đến một xã hội “văn minh” hay sự phát triển kinh tế “thần kỳ”.

 

Cái tí tẹo ấy, cũng chính là lòng tự tôn. Tôn trọng người và tôn trọng chính mình. Lòng tự tôn ở đâu ra? Tôi cho rằng đầu tiên nó phải mọc lên từ nhà trường và ở trong mỗi gia đình.
DanQuyen.com
    Phản Hồi Của Độc Giả Về Bài Viết
Họ và Tên
Địa chỉ
Email
Tiêu đề
Nội dung
Gửi cho bạn bè Phản hồi

Các bài viết mới:
    Đi làm về thấy chồng bồn chồn lo lắng cứ ôm điện thoại, tin nhắn em 2 vạch rồi' hiểu thế nào là tận cùng nỗi đau (29-08-2025)
    Học sinh giỏi bị bố mẹ đuổi ra khỏi nhà vì điểm thi đại học thấp (17-07-2025)
    Phía Ngân Hòa nói về việc sao kê tiền ủng hộ chữa suy thận (17-06-2025)
    Chàng shipper nghèo 'cưa đổ' chị đẹp hơn 15 tuổi gây sốt ở Trung Quốc (16-06-2025)
    Vợ sinh con, chồng tặng vàng cho cả bệnh viện khiến dân mạng choáng (10-06-2025)
    Chờ 'bắt quả tang' trong lúc vợ ngủ, nào ngờ chính chồng lại nhận 'quả đắng' (09-06-2025)
    Chi 16 triệu đồng dẫn con trai vào nhà hàng ăn món xa hoa, người mẹ nhận cái kết đắng (08-06-2025)
    'Thánh ăn' mỹ phẩm đột ngột qua đời, dân mạng xôn xao nguyên nhân (04-06-2025)
    Cô gái hôn mê suốt 6 tháng, tỉnh dậy thấy mình đã...sinh con xong xuôi nhờ quyết định của chồng (21-05-2025)
    Thùy Tiên mất tất cả (20-05-2025)
    Về quê 3 ngày, người đàn ông mất cả con lẫn vợ trong bi kịch khó cứu vãn (12-05-2025)
    Nhiều lần bị con rể xách balo quẳng ra khỏi cửa, mẹ vợ vẫn kiên trì 'ở đợ' 10 năm: Kết quả khiến người ta không thể không nể phục (05-05-2025)
    'Thay vì vắt kiệt sức mua nhà, tôi sắm ôtô tận hưởng cuộc sống' (24-04-2025)
    Con trai chủ tiệm vàng giấu xe sang, giả làm bảo vệ đi 'cua' vợ và cái kết (21-04-2025)
    Quyền Linh có hành động dậy sóng trước thông tin quảng cáo sữa giả (16-04-2025)
    Thấy bố chồng có biểu cảm lạ với cô bảo mẫu, con dâu sửng sốt khi xem camera mà không dám nói với ai (04-04-2025)
    Ở lại nhà bạn trai một đêm, cô gái hoảng sợ đến mức lập tức hủy cưới (29-03-2025)
    Cô gái chia tay mối tình 5 năm, 25 năm sau chết lặng khi biết thân phận của người yêu cũ (24-03-2025)
    Tranh cãi gia đình, người đàn ông phát hiện bí mật về chị ruột được chôn vùi suốt 34 năm (10-03-2025)
    Bảo vệ con, người vợ dùng nước đường sôi 'luộc chín' chồng mình, chấp nhận án chung thân (10-03-2025)

Các bài viết cũ:
    Những ô cửa sổ (07-11-2018)
    Cần lắm một cơ chế “xin từ chức” (06-11-2018)
    Vì sao cây xanh là tri kỷ của chúng ta? (30-10-2018)
    Rong chơi với tuổi già (30-10-2018)
    Lênh đênh trên đỉnh đại vực (28-10-2018)
    Khu vườn tuổi nhỏ (25-10-2018)
    Nhân chi sơ tính bản… gian (24-10-2018)
    DJ nữ: Thời thượng và cạm bẫy (23-10-2018)
    17 lời khuyên của thiền sư Kodo Sawaki (22-10-2018)
    Chuyện về cái chết của những con chó (20-10-2018)
    Ngày mai thần Chết gọi tên ai… (19-10-2018)
    Một mình thì không làm được gì… (19-10-2018)
    Thuốc "trách nhiệm" (17-10-2018)
    Vị ngọt cuộc sống (16-10-2018)
    Món nợ… cuộc đời (16-10-2018)
    Khi con người hư hỏng… (15-10-2018)
    Má đi hội thảo (13-10-2018)
    Những đôi dép khuyết tật (13-10-2018)
    Vườn rau bên phố (11-10-2018)
    Đậm đà nước vối quê (09-10-2018)
 
"Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam".

Chuyển Tiếng Việt


    Truyện Ngắn
Nắng xuân


   Sự Kiện

Lời Di Chúc của Vua Trần Nhân Tôn





 

Copyright © 2010 DanQuyen.com - Cơ Quan Ngôn Luận Người Việt Hải Ngoại
Địa Chỉ Liên Lạc Thư Tín:
E-mail: danquyennews@aol.com
Lượt Truy Cập : 170382936.