Trang nhất
  Xã Luận
  Đọc Báo Trong Nước
  Truyện Ngắn
  Kinh Tế
  Âm vang sử Việt
  Tin Thể Thao
  Y Học
  Tâm lý - Xã hội
  Công Nghệ
  Ẩm Thực

    Diễn Đàn Biển Đông
Siêu bão Bavi tác động thế nào tới Biển Đông?
    Hình Ảnh Quê Nhà - Video Clip
Phong Nha vào tốp điểm đến nghỉ dưỡng gần gũi thiên nhiên của châu Á
    Tin Thế Giới
Nga tuyên bố đánh chặn hơn 500 máy bay không người lái Ukraine
    Tin Việt Nam
Các tân đại sứ trình Quốc thư lên Tổng Bí thư, Chủ tịch nước
    Tin Cộng Đồng
Siêu bão Bavi mạnh cấp 17: Có thể gây gió mạnh khắp Biển Đông cuối tuần tới
    Tin Hoa Kỳ
Gần một triệu nhà đầu tư lỗ 3,8 tỷ USD vì tiền số $TRUMP
    Văn Nghệ
Tìm kiếm thực lực kế thừa cải lương
    Điện Ảnh
'Đạo diễn nghìn tỷ' Trấn Thành bất ngờ trở lại vai trò lồng tiếng trong 'bom tấn' hoạt hình Hollywood
    Âm Nhạc
Những ngày cuối đời của tác giả lời thơ 'Hà Nội mùa vắng những cơn mưa'
    Văn Học
Hơn 112.000 thí sinh đăng ký 652.703 nguyện vọng đại học trong ngày đầu tiên

Thông Tin Tòa Soạn

Tổng biên tập:
Tiến Sĩ
Nguyễn Hữu Hoạt
Phụ Tá Tổng Biên Tập
Tiến Sĩ
Nhật Khánh Thy Nguyễn
Tổng Thư ký:
Quách Y Lành




   Đọc Báo Trong Nước
Người Việt dứt khoát phải bứt khỏi tình thế 'làng nhàng'
Muốn hội nhập thành công với thế giới bên ngoài, muốn nâng cao vị thế dân tộc trong cộng đồng nhân loại, người Việt dứt khoát phải bứt khỏi tình thế làng nhàng hiện nay.

 



 


Do yêu cầu của công việc, chúng tôi thường xuyên xe dịch giữa các vùng miền. Điều thú vị trong những chuyến đi như thế là những cuộc thảo luận hào hứng, cởi mở và hết sức ngẫu nhiên giữa các thành viên trong đoàn. Với người xê dịch, thảo luận là cách tốt nhất để quên đi sự xa ngái của đường trường, để mở mang sự hiểu biết và để tìm lấy những niềm vui bình dị.

 

Lần nọ, trên đường vô Nam, khi mọi người đang so sánh tố chất giữa người Việt với các nước khác trong khu vực, một nhân vật kỳ cựu trong đoàn đã đưa ra nhận xét: “Chung quy lại, xã hội mình là một xã hội làng nhàng, các anh ạ”.

 

Cuộc thảo luận kết thúc không lâu sau đó nhưng hai tiếng “làng nhàng” khiến tôi nhớ mãi. Quả vậy, nhờ khả năng biểu cảm cao độ, làng nhàng đã lột tả thật tài tình thần thái của đối tượng mà nó hướng đến và đem lại cho người nghe một khoái cảm hết sức đặc biệt. Trong bài này, chúng ta sẽ thử lần theo ý nghĩa của nó để nhận diện đặc điểm cơ bản của xã hội Việt Nam hiện nay.

 

Làng nhàng là một từ láy rất giàu sức biểu đạt. Nó gợi lên một sắc thái nhếch nhác, bình bình, nhàn nhạt, tàm tạm; không rõ ràng, không nổi bật, không dứt khoát, không triệt để.

 

Trong cuộc sống, làng nhàng thường được dùng để đánh giá một con người cụ thể nào đó. Đặc điểm nhận biết một người làng nhàng là anh ta không có gì nổi bật khiến người khác phải chú ý. Anh ta không kém hẳn mà cũng không giỏi hẳn – tức không thể làm chủ một cách thành thạo những kĩ năng cần có trong công việc (nên không biết nên gọi là thầy hay là thợ), ít khi bày tỏ quan điểm riêng và thường nghi ngờ cái mới. Dửng dưng với mọi vận động của cuộc sống bên ngoài, cuộc sống của anh ta được giới hạn trong những vấn đề mưu sinh.

 

Như vậy, từ láy làng nhàng luôn bao hàm hai nghĩa chính: vừa nêu bật khía cạnh trình độ, năng lực; vừa hàm chỉ một thái độ sống, thái độ hành động. Giữa hai nghĩa này có mối quan hệ bổ trợ lẫn nhau: một trình độ làng nhàng  thường dẫn đến một thái độ sống làng nhàng và một thái độ sống làng nhàng thì luôn song hành với một trình độ làng nhàng tương ứng.

 

Đối lập với làng nhàng là chuyên nghiệp là nói đến một cái gì đó rất cơ bản, hệ thống, rõ ràng, tường tận, triệt để. Một xã hội làng nhàng là một xã hội mà các năng lực thiết yếu cho công cuộc phát triển chỉ ở mức trung bình. Một xã hội làng nhàng cũng là một xã hội bàng quang, hời hợt: hời hợt với những vấn đề của chính nó và của thế giới xung quanh.

 

Có thể bạn sẽ giải thích tình trạng làng nhàng của xã hội Việt Nam bằng lý do văn hoá. Cũng đúng thôi, xã hội tiểu nông truyền thống của người Việt đã chuẩn bị sẵn các tiền đề vật chất và tinh thần cho cái làng nhàng xuất hiện: sản xuất, giao thương manh mún, nhỏ lẻ, bám nội địa; chuộng sự ổn định, an bằng; chuộng cái thực tế, trước mắt hơn là cái hệ thống, trừu tượng… Tuy nhiên, khung thể chế hiện tại – với “điển hình tiên tiến” là thể chế giáo dục, mới là nguyên nhân trực tiếp, cơ bản.

 

Có thể khẳng định rằng, sự làng nhàng của sản phẩm tất yếu của một nền giáo dục muốn dạy cho con người mọi thứ nhưng hầu như không dạy cho họ thứ gì cả, đặc biệt là khả năng tư duy độc lập , khả năng đặt câu hỏi trước mọi vấn đề của cuộc sống. Nhận định này có vẻ mâu thuẫn nhưng sự thực là với cách đào tạo hiện nay, người học sẽ biết rất nhiều thứ, mỗi thứ một ít, nhưng cái biết ấy không giúp họ hình thành một khả năng tư duy độc lập và kĩ năng làm việc cơ bản để sau đó, có thể “vào đời” như một công dân độc lập, đàng hoàng, tự tin.

 

Làng nhàng là một trở lực rất lớn cho sự phát triển xã hội. Trong một xã hội làng nhàng, cái mới, cái đỉnh cao hiếm khi xuất hiện.

 

Một mặt, xã hội không đủ khả năng phát hiện, sáng tạo các tri thức mới hoặc cập nhật, ứng dụng các thành tựu tri thức mới mẻ, phong phú của nhân loại để đi đến những “bước nhảy sinh mệnh” làm thay đổi số mệnh cộng đồng. Tình trạng này diễn ra trong mọi lĩnh vực của cuộc sống: từ tư tưởng đến chính trị, kinh tế văn hoá, giáo dục, nghệ thuật….

 

Mặt khác, trong môi trường làng nhàng, cái mới, nếu có, cũng thiếu môi trường thuận lợi để đơm bông, kết trái. Đường đi quen thuộc của cái mới, cái đỉnh cao tìm cách “nôm na hoá”, “đại trà hoá” cho phù hợp với “căn cơ” của số đông. Lâu dần, từ chỗ là phương tiện, cái nôm na, đại trà, đại chúng trở thành mục đích, thành khuôn mẫu phát triển của xã hội. Quy trình này đi ngược với xu thế phát triển thông thường. Bởi lẽ, bao giờ cũng vậy, muốn trở lên phát triển, xã hội nào cũng cần dựa trên cái đỉnh cao, cái tinh hoa. Phi tinh hoa bất thành phát triển.

 

Chỉ với sự dẫn đường của cái đỉnh cao, phát triển mới thực sự là một quá trình có triết lý, định hướng, mục tiêu, phương pháp, kế hoạch rõ ràng, phù hợp và bắt nhịp được với trào lưu vận động của nhân loại. Sự làng nhàng còn góp phần tạo nên một xã hội thụ động. Với một con người cụ thể, nếu năng lực và thái độ sống của anh ta chỉ ở mức làng nhàng, anh ta luôn luôn lệ thuộc vào một đối tượng khác. Đối tượng ấy có thể là quyền lực, là truyền thống, là đám đông, kể cả… thần thánh.

 

Trong tâm thế lệ thuộc, con người mất niềm tin vào chính mình, mất động lực vươn tới, phó thác tương lai cho sự run rủi của số phận và sẵn sàng đánh đổi nhân cách – miễn rằng sự đánh đổi ấy mang lại cho họ một đảm bảo về quyền lợi. Khi những cá thể lệ thuộc, bị động chiếm thành phần đa số, họ sẽ trở thành gánh nặng cho xã hội. Sự lan toả sức ì chắc chắn sẽ diễn ra, ảnh hưởng tiêu cực đến tính năng động xã hội của bộ phận còn lại, biến sức ì thành đặc tính trội của cộng đồng.

 

Trong một xã hội lệ thuộc, điều lo ngại nhất là nó không tự quyết được vận mệnh mà thường phụ thuộc và do đó, thường hứng chịu những rủi ro, bất trắc từ thế giới bên ngoài.

 

Muốn hội nhập thành công với thế giới bên ngoài, muốn nâng cao vị thế dân tộc trong cộng đồng nhân loại, người Việt dứt khoát phải bứt khỏi tình thế làng nhàng hiện nay. Thu nhập trung bình là một cái bẫy trong phát triển, nhưng chỉ là cái bẫy thứ yếu, là rào cản vô hình ngăn trở quá trình đi lên của dân tộc.

 

Dù “biết rồi, khổ lắm, nói mãi”, vẫn cứ phải nhắc lại rằng: cải cách thể chế, đặc biệt là cải cách hệ thống giáo dục là con đường tất yếu, cơ bản để khắc phục tình trạng làng nhàng của xã hội. Nhưng đổi mới thể chế không phải là con đường duy nhất. Nhấn mạnh tầm quan trong của thể chế không có nghĩa là xem nhẹ vai trò năng động của mỗi cá nhân trong quá trình đổi mới xã hội. Thực tế này càng được củng cố hơn bao giờ hết trong kỷ nguyên công nghệ và thông tin.

 

Ngày nay, Internet đã mở ra những khả năng vô tận cho sự phát triển, khẳng định các giá trị cá nhân, cũng như sự đóng góp của yếu tố cá nhân vào sinh hoạt cộng đồng. Trên một thập niên trở lại đây, nhờ sự kích của Internet, ở Việt Nam đã hình thành nên một lớp người mới, một thế hệ mới mà ta tạm gọi là “thế hệ Internet”. Với họ, Internet là một thành tựu công nghệ đặc biệt, một công cụ phát triển có khả năng thúc đẩy sự trưởng thành của từng cá nhân và xã hội.

 

Thông qua Internet, họ đã khám phá, tiếp nhận, lĩnh hội những giá trị mới mẻ, phong phú mà môi trường xã hội chưa thể mang lại cho họ và nhờ vậy, tự giải phóng mình ra khỏi khuôn khổ trật hẹp, đơn điệu của sự làng nhàng. Các giá trị phong phú mà họ có được đang góp phần mở rộng tính phong phú, đa dạng lên đời sống xã hội.

 

Còn bạn, bạn đã thực sự gia nhập vào thế hệ ấy chưa?
DanQuyen.com
    Phản Hồi Của Độc Giả Về Bài Viết
Họ và Tên
Địa chỉ
Email
Tiêu đề
Nội dung
Gửi cho bạn bè Phản hồi

Các bài viết mới:
    Hạ tầng năng lượng thông minh mở đường cho đô thị xanh (06-07-2026)
    Các vụ án gian lận thi tốt nghiệp 20 năm qua tại Việt Nam được xử lý ra sao? (06-07-2026)
    Hai cựu Thiếu tướng được hưởng án treo (06-07-2026)
    Nổ súng bắn người trước Trung tâm Y tế, người đàn ông lĩnh án 10 năm tù (05-07-2026)
    Triệt phá đường dây sản xuất hơn 14.000 áo thun giả nhiều nhãn hiệu nổi tiếng (05-07-2026)
    Tin tưởng người quen xin việc, người đàn ông bị lừa mất 61 triệu đồng (05-07-2026)
    Đình chỉ xử lý vụ tranh chấp hợp đồng cho thuê công trình của SBIC (05-07-2026)
    Bão số 1 đi vào vịnh Bắc Bộ, dự kiến sáng 4/7 có cường độ cấp 8 - 9 (03-07-2026)
    Bão Maysak dự kiến đổ bộ Quảng Ninh (03-07-2026)
    'Ổ' khai thác đất lậu lưng chừng núi Gia Lai: Xử phạt, thu giữ nhiều phương tiện (03-07-2026)
    Thủ tướng Lê Minh Hưng: Khẩn trương hoàn thiện Khung Kiến trúc tổng thể quốc gia số (03-07-2026)
    Thanh Hóa: Phá đường dây buôn lậu kim cương xuyên quốc gia (02-07-2026)
    Giấy phép lái xe quá hạn dưới 30 ngày không cần sát hạch (02-07-2026)
    Gần 5,8 triệu lượt khách đến hòn đảo lớn nhất Việt Nam nửa đầu năm (02-07-2026)
    Tạm giữ hơn 45 tỷ, 1 triệu USD trong vụ án Tổng công ty Truyền tải điện quốc gia (02-07-2026)
    Giám đốc Công ty giám định PNJ cấp giấy 'khai sinh' cho kim cương lậu là ai? (02-07-2026)
    Nguyên Chủ tịch Công ty Quản lý và Kinh doanh nhà Hải Phòng lĩnh 8 năm tù (01-07-2026)
    Người dân Hà Nội hào hứng trong ngày đầu khám sức khỏe miễn phí (01-07-2026)
    Yêu cầu mở 1 cửa xả đáy hồ thủy điện Tuyên Quang vào 16 giờ hôm nay (01-07-2026)
    Từ 1/7, hàng loạt thay đổi về giao thông mà chủ xe cần biết (01-07-2026)

Các bài viết cũ:
    Ông Nguyễn Bá Thanh đã về với đất mẹ (18-02-2015)
    Từ ngày Tết dân tộc nghĩ về tinh thần dân tộc (17-02-2015)
    Lễ truy điệu đồng chí Nguyễn Bá Thanh: Tấm huy chương của lòng dân là cao quý nhất (16-02-2015)
    Quan Đà Nẵng tốt, dân Đà Nẵng sướng (15-02-2015)
    Ông Nguyễn Bá Thanh và những chuyện chỉ có ở Đà Nẵng (14-02-2015)
    Ông Nguyễn Bá Thanh từ trần (13-02-2015)
    Ông Nguyễn Bá Thanh bị hôn mê (12-02-2015)
    Ông Nguyễn Bá Thanh trong lòng dân - Kì 3 (11-02-2015)
    Ông Nguyễn Bá Thanh trong lòng dân - Kì 2 (10-02-2015)
    Ông Nguyễn Bá Thanh trong lòng dân - Kì 1 (09-02-2015)
    Cán bộ nhận quà tết trót lọt, lỗi tại dân? (06-02-2015)
    ​“Biến tướng” quà tết (05-02-2015)
    Hình như lòng tham đã không còn giới hạn? (04-02-2015)
    'Chó sói' Huawei và nguy cơ cho an ninh viễn thông Việt Nam - Kỳ 5: Chó sói' Huawei đã cắm chân ở Việt Nam như thế nào? (03-02-2015)
    'Chó sói' Huawei và nguy cơ cho an ninh viễn thông Việt Nam - Kỳ 4: Sức mạnh của tín dụng “xám” (02-02-2015)
    'Chó sói' Huawei và nguy cơ cho an ninh viễn thông Việt Nam - Kỳ 3: Chính quyền Trung Quốc mở đường như thế nào? (01-02-2015)
    'Chó sói' Huawei và nguy cơ cho an ninh viễn thông VN - Kỳ 2: Cánh tay nối dài của chính quyền TQ  (31-01-2015)
    'Chó sói' Huawei và nguy cơ cho an ninh viễn thông Việt Nam (30-01-2015)
    Báo Hoàn Cầu thô lỗ: Mỹ can thiệp, Philippines làm tay sai, giở trò lừa đảo (29-01-2015)
    Đà Nẵng họp bất thường bầu chủ tịch mới (23-01-2015)
 
"Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam".

Chuyển Tiếng Việt


    Truyện Ngắn
À! Chuyện Chiêm Bao


   Sự Kiện

Lời Di Chúc của Vua Trần Nhân Tôn





 

Copyright © 2010 DanQuyen.com - Cơ Quan Ngôn Luận Người Việt Hải Ngoại
Địa Chỉ Liên Lạc Thư Tín:
E-mail: danquyennews@aol.com
Lượt Truy Cập : 179517137.