Trang nhất
  Xã Luận
  Đọc Báo Trong Nước
  Truyện Ngắn
  Kinh Tế
  Âm vang sử Việt
  Tin Thể Thao
  Y Học
  Tâm lý - Xã hội
  Công Nghệ
  Ẩm Thực

    Diễn Đàn Biển Đông
Phản đối mạnh mẽ mọi hoạt động xâm phạm chủ quyền của Việt Nam đối với quần đảo Hoàng Sa
    Hình Ảnh Quê Nhà - Video Clip
Quảng Trị: Phát hiện nhiều hang động mới
    Tin Thế Giới
Iran tuyên bố tàu chiến Mỹ trúng hai tên lửa gần eo biển Hormuz, Washington lên tiếng
    Tin Việt Nam
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thăm Ấn Độ: Mở lối giai đoạn hợp tác chiến lược mới
    Tin Cộng Đồng
Lễ hội Xuân hồng lan tỏa tinh thần nhân ái, sẻ chia yêu thương
    Tin Hoa Kỳ
Ông Trump thu hồi quy chế miễn thuế cho Đại học Harvard
    Văn Nghệ
Miss World 2026 sẽ tổ chức tại Việt Nam
    Điện Ảnh
'Khổng Tước' mê hoặc khán giả Hà Nội trong đêm công diễn đầu tiên
    Âm Nhạc
Chồng cũ Cardi B bất ngờ bị bắn tại bãi đỗ xe, tình hình sau đó khiến nhiều người lo lắng
    Văn Học
Nam sinh giành học bổng Chính phủ Pháp nhờ kể thật chuyện từng dừng học

Thông Tin Tòa Soạn

Tổng biên tập:
Tiến Sĩ
Nguyễn Hữu Hoạt
Phụ Tá Tổng Biên Tập
Tiến Sĩ
Nhật Khánh Thy Nguyễn
Tổng Thư ký:
Quách Y Lành




   Đọc Báo Trong Nước
Thói đố kỵ - trọng bệnh của người Việt
Người Việt hay để ý của nhau nên mới biết nhà kia có gì hay, có gì hơn của nhà mình. Nếu thấy người ta mua được con xe máy đắt tiền thì cũng cố để mua được con xe... đắt tiền hơn. Thấy người ta xây căn nhà mới, nếu sau đó nhà mình cũng xây thì luôn cố gắng làm to hơn một tí, cao hơn một tí... Ngược lại, nếu mình không được như nhà hàng xóm thì sinh ra ganh ghét, so bì.

 


 


 


Nhà văn Tạ Duy Anh tổng kết rằng, thói tự mãn, nói dối và đố kỵ là ba thứ khiến người Việt không thể lớn. Trong đó, đố kỵ là bệnh nặng nhất của giới trí thức Việt, đồng thời cũng là bệnh nặng nhất của dân tộc. Vì sao vậy?

 

Bệnh nặng nhất của giới trí thức

 

Nhà văn Tạ Duy Anh đau đáu khi bàn về tính đố kỵ của người Việt. Ông bảo, với người Việt thì thói đố kỵ là "vô cùng kinh hoàng". "Khi gặp một người nào đó, chỉ cần xác định 3 điều: Đố kỵ, háo danh, nói dối thì khẳng định luôn là ông không có tài. Người có tài thì họ chỉ có một trong ba thứ đó thôi: Nói dối thì có thể vì làm thế mới sống được, chấp nhận được; có tài thì làm gì người ta phải háo danh nữa, vì họ hiểu danh hay không sẽ chẳng thể liên quan đến việc anh có muốn hay không mà phải là do sự nỗ lực, cố gắng của bản thân mới "hữu xạ tự nhiên hương"; nhưng đố kỵ là bệnh nặng nhất của giới trí thức Việt Nam, mà đã là giới trí thức thì đó cũng là bệnh của cả một dân tộc", ông khẳng định.

 

Cũng theo nhà văn, đáng ra, người ta phải bài trừ những tính xấu này. Đằng này xã hội lại tạo danh tiếng cho người ta háo danh hơn bằng đủ các thể loại giấy khen, bằng khen, chứng nhận gia đình văn hóa, làng xã văn hóa... Nhà này thấy nhà kia đạt được danh hiệu thì cũng ấm ức trong lòng, quyết mua danh bằng được. Cứ thế mà thói đố kỵ đẩy lên.

 

Rồi chuyện hai nhà đang sống cạnh nhau thân thiết. Sau đó một nhà giàu có lên thì nhà kia sẽ không chơi nữa, nhưng nếu nhà giàu đó mà gặp chuyện tai ương thì nhà kia sẽ quay lại, chơi rất thật lòng. Trong một tập thể thì không ai ngoi lên được hoặc có ngoi lên sẽ bị gièm pha, nhòm ngó. Lại có ông giám đốc phấn đấu cả đời mới lên được chức ấy thì tự cao tự đại, coi mình là nhất. Những người không hợp phe cánh, phấn đấu mãi cũng chỉ làm cấp phó quay ra chống đối, cốt sao được ngoi lên cái chức vị ấy.

 

Ngay trong giới văn nghệ sĩ, nhiều người đạt được một giải thưởng nào đó thì tự đắc, coi mình tài giỏi lắm. Người khác thì chậc lưỡi "nó viết có ra cái gì đâu, chẳng qua là ăn may thôi"... "Thói đố kỵ ăn sâu đến nỗi nhiều khi tôi cũng giật mình xấu hổ vô cùng khi giả dụ thấy ai trúng vé số mấy tỷ, có một phần triệu giây trong ý nghĩ mong cho người ta bị vấn đề gì đó. Cực xấu hổ!", ông chia sẻ.

 

Đố kỵ vì không có tiêu chí về đạo đức, tài năng

 

Theo nhà văn Tạ Duy Anh, sở dĩ người Việt đố kỵ vì cộng đồng không có tiêu chí về đạo đức, tài năng. Đó là một cộng đồng trọng tuổi "sống lâu lên lão làng" hơn là trọng tài, thích được ve vuốt hơn là nói thật. Tất cả những cái đó được tích tụ lại dẫn đến thói đố kỵ, không muốn ai hơn mình.

 

"Trong một cộng đồng không biết tôn vinh thủ lĩnh thì nó sẽ kéo nhau xuống. Có câu "chết cả đống còn hơn sống một mình" là nét khái quát nhất, thể hiện rõ nhất tính đố kỵ của người Việt. Thấy người ta viết tác phẩm hay thì nói xấu hòng kéo thanh danh của họ. Nhiều khi nói xấu chỉ để thỏa mãn bản thân chứ chẳng hại đến người ta, nhưng nó cũng cho thấy rõ ràng tính đố kỵ đã làm người ta không thể kiểm soát nổi mình", nhà văn Tạ Duy Anh nói.

 

Đố kỵ làm người Việt nhỏ nhen

 

Còn theo PGS.TS Ngô Văn Giá thì cái gốc của thói đố kỵ là cấu trúc xã hội đẳng cấp, trọng tiêu chí hơn - kém, đúng - sai hơn là biết nhìn ra điểm khác biệt, ưu thế của mỗi cá nhân. Từ đó mà sinh ra so bì, đố kỵ, thóc mách, rất sợ người ta hơn mình và không muốn người ta hơn mình, không dám thừa nhận năng lực kém.

 

Còn ThS Trần Phương thì chỉ ra rằng, thói đố kỵ, so bì cũng có nguồn gốc "dây mơ rễ má" từ tính tò mò, tâm lý đám đông của người Việt. Ông phân tích: Người Việt hay để ý của nhau nên mới biết nhà kia có gì hay, có gì hơn của nhà mình. Nếu thấy người ta mua được con xe máy đắt tiền thì cũng cố để mua được con xe... đắt tiền hơn. Thấy người ta xây căn nhà mới, nếu sau đó nhà mình cũng xây thì luôn cố gắng làm to hơn một tí, cao hơn một tí... Ngược lại, nếu mình không được như nhà hàng xóm thì sinh ra ganh ghét, so bì, thậm chí còn viện lý do để an ủi bằng những suy nghĩ nhỏ nhen kiểu "chắc nó lại được bố mẹ, anh em cho", "chắc gì tiền để làm những thứ ấy là trong sạch", "trời không cho ai tất cả"...

 

Cũng theo ông Phương, chính vì văn hóa làng coi trọng tập thể hơn cá nhân; yếu tố "bản vị" coi cái gì của làng mình, của dòng họ, gia đình mình cũng là nhất nên khi thấy người khác hơn mình sẽ cảm thấy khó chịu. Cứ thế, thói đố kỵ làm người Việt luôn phải nhìn nhau, đề phòng nhau, hơn thua nhau thay vì cùng san sẻ với nhau. "Song có một điểm đáng chú ý là khi gặp thiên tai, ngoại xâm, tính đố kỵ dường như không còn chỗ nữa mà người Việt lại tương thân tương ái, lá lành đùm lá rách. Đó là tính hai mặt của văn hóa làng", ông Phương bình luận.

 

Làm sao để người Việt bớt đố kỵ?

 

Thừa nhận đố kỵ, so bì cũng thuộc cơ chế tự vệ của con người, song theo GS Phạm Thành Nghị, Viện Tâm lý học thì cơ chế ấy ở mức độ nào, có thường xuyên xuất hiện hay không lại do môi trường xã hội chi phối. Ông nói: Khi môi trường xã hội không an toàn thì cơ chế này xuất hiện thường xuyên. Ngược lại, môi trường trong lành, mức sống của người dân ở đó được đảm bảo, con người có thể tồn tại dễ dàng, có thể kết bạn thì cơ chế ấy sẽ ít xuất hiện. Điều đó lý giải cho việc vì sao người phương Tây rất cởi mở, ít so bì, đố kỵ nhau hơn người Việt Nam, người miền Nam ít đố kỵ hơn người miền Bắc, vì ở đó mức sống cao hơn, cơ chế sòng phẳng hơn, đánh giá con người thông qua năng lực tốt hơn.

 

Vì thế, để giảm bớt tính đố kỵ của người Việt, theo ông Nghị, cần phải xây dựng rõ ràng tiêu chí đánh giá con người. Phải đánh giá bằng năng lực, có thang điểm cụ thể thay vì kiểu "sống lâu lên lão làng". Phải khắc phục bằng thiết chế, thể chế, giáo dục.

 

Tuy nhiên, nói đến sự đổi mới của giáo dục nhằm hạn chế tính đố kỵ, nhà văn Tạ Duy Anh tỏ ra khá bi quan khi cho rằng, ngay trong giáo dục cũng đang tồn tại háo danh thông qua những bằng khen, giấy khen, phiếu bé ngoan, thầy cô giáo nhận tiền của phụ huynh để sửa điểm cho học sinh... thì thật khó để nghĩ đến sự thay đổi. Bên cạnh đó, giới trí thức - những người "dẫn đường chỉ lối" cho xã hội cũng mắc phải căn bệnh đố kỵ thì dường như, để hạn chế tính đố kỵ của người Việt vẫn còn là ước muốn khá xa vời. Song, "dù gì cũng cần phải làm một cái gì đó, trước hết và căn bản vẫn phải từ giáo dục", ông nói.
DanQuyen.com
    Phản Hồi Của Độc Giả Về Bài Viết
Họ và Tên
Địa chỉ
Email
Tiêu đề
Nội dung
Gửi cho bạn bè Phản hồi

Các bài viết mới:
    Lo ngại sau khi cắt giảm 'mọc' lại thủ tục, điều kiện kinh doanh mới: Bộ Tư pháp nói gì? (04-05-2026)
    Y án tù chung thân với tổng giám đốc Phát An Gia lừa bán đất, chiếm đoạt hàng trăm tỉ đồng (04-05-2026)
    Bộ Chính trị thống nhất tăng lương mức cơ sở lên 2,53 triệu đồng từ ngày 1/7/2026 (28-04-2026)
    Cựu nhân viên tài chính chiếm đoạt hơn 1,8 tỷ đồng (28-04-2026)
    Sự thật rùng mình phía sau 'Hội thánh Đức Chúa Trời Mẹ' hoạt động ở Quảng Trị (28-04-2026)
    Kịp thời đưa nam sinh có biểu hiện tiêu cực trở về an toàn với gia đình (27-04-2026)
    Lạng Sơn: Du khách tử vong khi tham quan thác Bản Khiếng (27-04-2026)
    Điều tra vụ xe cứu hộ đang đậu bỗng dưng bốc cháy (27-04-2026)
    Cụ ông 79 tuổi mang 'thỏi vàng' nằm lả bên vệ đường ở giữa rừng tràm (27-04-2026)
    Thiếu tướng Nguyễn Thanh Hưởng thăm hai cán bộ, chiến sĩ bị bỏng khi chữa cháy (24-04-2026)
    Xây nhà trên đất nông nghiệp sẽ xử lý thế nào? (24-04-2026)
    Nổ thùng phuy Acetol, 2 cảnh sát TPHCM bị bỏng khi chữa cháy (23-04-2026)
    Bộ Nội vụ đề xuất tăng 8% lương hưu từ 1-7 (23-04-2026)
    Tông xe tải dừng ở làn khẩn cấp trên cao tốc Pháp Vân - Cao Bồ, tài xế xe đầu kéo tử vong (22-04-2026)
    Trình Quốc hội bỏ ngưỡng doanh thu chịu thuế 500 triệu đồng với hộ kinh doanh (21-04-2026)
    Nữ Hiệu trưởng trường tiểu học bị cách chức vì hàng loạt sai phạm (21-04-2026)
    Điều tra bổ sung vụ 'Mr Pips' lừa đảo 1.300 tỷ đồng (19-04-2026)
    Phát hiện nhóm 'Hội thánh của Đức Chúa Trời Mẹ' hoạt động trái phép tại Quảng Trị (19-04-2026)
    Mang 4 tiền án, đang 'hoãn tù', Nguyễn Thị Thùy vẫn đi chùa để... trộm cắp (19-04-2026)
    Đại úy công an băng qua 'biển lửa', cởi áo che chắn cho cháu bé 18 tháng tuổi (16-04-2026)

Các bài viết cũ:
    'Bộ trưởng Y tế nên từ chức' (18-04-2014)
    Đừng bắt con cháu trả nợ cho chúng ta (17-04-2014)
    Ngành y tế đã vỡ trận trước dịch sởi (17-04-2014)
    Đừng đánh cắp niềm tin của người nông dân (16-04-2014)
    Người nước ngoài hãi văn hóa rượu bia ở Việt Nam đến mức nào? (15-04-2014)
    Đừng để dân phải bán máu, bán thân, bán thận vì nghèo (11-04-2014)
    “Bỗng dưng” bị cưỡng chế vì... liền kề khu biệt thự? (10-04-2014)
    Hàng triệu người đổ về đền Hùng trước ngày chính hội (08-04-2014)
    Mỹ - ASEAN hợp tác giải quyết căng thẳng tại Biển Đông (07-04-2014)
    Việt Nam đề nghị Hoa Kỳ, ASEAN hỗ trợ lực lượng cảnh sát biển (04-04-2014)
    Ông Nguyễn Trần Bạt:Việt Nam khó có nhà đầu tư chất lượng! (04-04-2014)
    Đà Nẵng ra tay dẹp 'phố Trung Quốc' (03-04-2014)
    Ông Nguyễn Trần Bạt: Lào, Campuchia đã vượt Việt Nam rồi (02-04-2014)
    Việt Nam đăng cai Asiad 18: Thể diện quốc gia hay sĩ hão? (01-04-2014)
    Quản lý kiểu 'con khóc mẹ mới cho bú' (31-03-2014)
    Nhìn từ vụ JTC: “Ma trận” quản lý ODA (31-03-2014)
    Từ nghi án hối lộ 16 tỷ, 'lộ' vụ 'nghiên cứu' 7 tỷ USD (28-03-2014)
    Việt Nam muốn mở rộng hợp tác quốc phòng với Hoa Kỳ (28-03-2014)
    'Một mình mấy ông dự án không nuốt trôi 16 tỉ đồng đó đâu' (27-03-2014)
    TS Lê Đăng Doanh: Vẫn còn nạn quân xanh - quân đỏ (26-03-2014)
 
"Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam".

Chuyển Tiếng Việt


    Truyện Ngắn
À! Chuyện Chiêm Bao


   Sự Kiện

Lời Di Chúc của Vua Trần Nhân Tôn





 

Copyright © 2010 DanQuyen.com - Cơ Quan Ngôn Luận Người Việt Hải Ngoại
Địa Chỉ Liên Lạc Thư Tín:
E-mail: danquyennews@aol.com
Lượt Truy Cập : 176517354.