|
Có vẻ như là các doanh nghiệp Mỹ sẽ chậm chân ở
thị trường Việt Nam so với các đối thủ Âu châu và Á châu khi
mà nền kinh tế có tốc độ tăng trưởng đứng thứ hai thế giới
sau Trung Quốc này đã bước một chân qua ngưỡng cửa WTO -
với việc ngày 7/11 tới đây các đại diện của 149 quốc gia
thành viên sẽ nhóm họp đại hội đồng bất thường tại Giơnevơ
để chính thức kết nạp Việt Nam.
Các công ty
ngoại quốc trên khắp thế giới đã bám sát từng bước mở cửa
nhanh chóng của các thị trường ở quốc gia thành viên mới
nhất này của WTO.
Theo thỏa thuận đã được thông qua giữa Việt Nam với các quốc
gia thành viên WTO, sẽ có rất nhiều thay đổi làm chuyển biến
nền kinh tế Việt Nam và điều trước tiên sẽ là việc giảm thuế
nhập khẩu, loại bỏ những trợ cấp nhà nước cho khu vực công
nghiệp dệt may và cho phép các ngân hàng nước ngoài được mở
các chi nhánh tại Việt Nam.
Cho đến thời
điểm hiện tại Việt Nam có biểu thuế quan có thể nói là cao
nhất thế giới đối với một số mặt hàng – 90% đối với xe hơi
nhập khẩu, 100% đối với các loại rượu cồn. Tuy nhiên, trong
khi giảm thuế thì đổi lại những Việt Nam cũng không còn
phải chịu những hạn ngạch xuất khẩu hàng may mặc và cũng có
quyền khiếu nại các rào cản thương mại của các quốc gia khác
ra trước các tòa án của WTO.
Trong số
những công ty nước ngoài đang làm ăn ở Việt Nam, những gì mà
Prudential P.L.C. của Anh quốc đã trải nghiệm thực là điều
mơ ước. Vẻn vẹn 8 năm sau khi nhận được giấy phép đầu tiên
cấp cho một công ty nước ngoài hoạt động trong lĩnh vực bảo
hiểm nhân thọ ở Việt Nam, Prudential đã chiếm lĩnh 41% thị
trường. Trong khi đó, hãng bảo hiểm thuộc sở hữu nhà nước
Bảo Việt chiếm 38%, Manulife of Toronto chiếm 11% và những
phần nhỏ còn lại mới thuộc về các công ty khác. Prudential
đã kiếm lời lớn nhờ đầu tư vào việc bảo hiểm ở các thị
trường chứng khoán sở tại, tăng hơn 70% trong năm nay, và
trong thị trường bất động sản cũng như trái phiếu chính phủ,
tất cả đều mang lại một tỉ lệ lợi nhuận cao hơn nhiều so với
tỉ lệ lạm phát 7%.
Với những mối liên hệ chặt chẽ với các quan chức chính phủ
trung ương và địa phương, Prudential giờ đây đã nhận được
giấy phép để trở thành công ty nước ngoài đầu tiên được cung
cấp một loạt các loại tín dụng khác nhau – một lợi thế ngay
từ đầu trước các ngân hàng nước ngoài đang hy vọng chen chân
vào thị trường Việt Nam từ sang năm.
Nhiều công ty Âu châu và Á châu cũng có lợi thế tương tự
trong các lĩnh vực khác mặc dù Mỹ đang nhập khẩu 9 USD hàng
hóa từ Việt Nam với mỗi 1 USD xuất khẩu hàng hóa Mỹ vào thị
trường này. Tập đoàn Lafarge của Pháp, nhà sản xuất xi-măng
hàng đầu thế giới, đã xây dựng một dây chuyền sản xuất lớn,
hiện đại trên bờ sông Sài Gòn. Hãng Metro của Đức đang nắm
một chuỗi tám khu siêu thị bán buôn gồm đủ các mặt hàng tiêu
dùng trải dài dọc đất nước này.
Người ta có cảm tưởng rằng các công ty Mỹ đã hơi chậm chân,
một phần vì những hậu quả của cuộc chiến tranh Việt Nam mặc
dù nó đã kết thúc cách đây hơn 30 năm. Mỹ đã không bỏ cấm
vận đối với quốc gia này cho tới tận năm 1994, và đã không
bình thường hóa các mối quan hệ thương mại cho tới tận cuối
năm 2001. Bởi vậy, trong lĩnh vực đầu tư nước ngoài ở Việt
Nam, lúc này, Mỹ chỉ đứng hàng thứ 9.
Trong những tuần lễ tới, còn có thể có một trở ngại nữa cho
các công ty Mỹ. Theo dự kiến, Quốc hội Mỹ sẽ bỏ phiếu vào
giữa tháng 11 về việc dành quy chế PNTR cho Việt Nam. Nếu
như nỗ lực này của chính quyền và những nghị sĩ ủng hộ thất
bại, Việt Nam vẫn sẽ trở thành thành viên WTO, thế nhưng các
quy tắc của WTO sẽ không có giá trị trong quan hệ thương mại
giữa Việt Nam với Mỹ.
Trong khi Pháp, Hàn Quốc và Nga đang vận động mạnh mẽ để bán
cho Việt Nam các kỹ thuật và thiết bị của họ trong lĩnh vực
năng lượng hạt nhân thì các công ty và các quan chức chính
phủ Mỹ lại hoàn toàn im lặng. Cái mà Việt Nam rất mong muốn
có được từ Mỹ chính là kỹ thuật cao, trong đó có kỹ thuật
xây dựng các nhà máy điện hạt nhân. Thế nhưng Việt Nam lại
bị hạn chế bởi những quy định của Mỹ liên quan đến xuất khẩu
kỹ thuật lưỡng dụng, dù rằng Việt Nam đã ký kết Hiệp ước cấm
phổ biến vũ khí hạt nhân và các quan chức Việt Nam trước sau
như một khẳng định rằng bất kỳ nỗ lực nào của quốc gia này
trong lĩnh vực năng lượng hạt nhân đều nhằm bảo đảm an ninh
năng lượng chứ không liên quan gì đến vũ khí.
Sự chậm trễ của Mỹ thật là khó giải thích trong khi lợi thế
thương mại của Mỹ ở thị trường Việt Nam là điều không có gì
phải bàn cãi. Ngoài những điều đại thể như ông Lê Đăng Doanh,
một cố vấn kinh tế cao cấp của chính phủ Việt Nam đã nói –
“Liệu Việt Nam phải xuất khẩu sang Mỹ bao nhiêu cái T-shirts
để có đủ tiền mua một chiếc Boeing ?”, một lợi thế khủng
khiếp mà nhiều đối thủ của các công ty Mỹ đã phải lặng lẽ
tính đến chính là cộng đồng người Việt Nam đang sinh sống và
làm ăn ở Mỹ với những mối liên hệ bền chặt với quê hương xứ
sở còn nghèo khó của họ./.
________________________________________________________________________
|
Dân Quyền thiết kế và giữ bản quyền. Mong bạn đọc góp ý
kiến, phê bình.
Địa chỉ:
2800 N. Classen BLVD Suite 102
Oklahoma City, OK 73106
Điện thoại
(405) 525-3881
Fax: (405) 692-8558 |
|
