|
Em ơi buồn làm chi ?
anh đưa em về sông Đuống
ngày xưa cát trắng phẳng lì
sông Đuống trôi đi
một dòng lấp lánh
nằm nghiêng nghiêng trong kháng chiến trường kỳ
xanh xanh bãi mía bờ dâu
ngô khoai xanh biếc
đứng bên này sông sao nhớ tiếc
sao xót xa như rung bàn tay
bên kia sông ÐĐuống
quê hương ta lúa nếp thơm nồng
tranh Đông Hồ gà lợn nét tươi trong
màu dân tộc sáng bừng trên giấy điệp
quê hương ta từ ngày khủng khiếp
giặc kéo lên ngùn ngụt lửa hung tàn
ruộng ta khô
nhà ta cháy
chó ngô một đàn
lưỡi lè dài sắc máu
kiệt cùng ngõ thẳm bờ hoang
mẹ con đàn lợn âm dương
chia lìa trăm ngã
đám cưới chuột đang tưng bừng rộn rã
bây giờ tan tác về đâu ?
ai về bên kia sông Đuống
cho ta gởi tấm the đen
mấy trăm năm thấp thoáng mộng bình yên
những hội hè đình đám
trên núi Thiên Thai
trong chùa Bút Tháp
giữa huyện Lang Tài
gửi về may áo cho ai
chuông chùa văng vẳng nay người ở đâu ?
những cô nàng môi cắn chỉ quyết trầu
những cụ già phơ phơ tóc trắng
những em sột soạt quần nâu
bây giờ đi đâu về đâu ?
ai về bên kia sông Đuống
có nhớ từng khuôn mặt búp sen
những cô hàng xén răng đen
cười như mùa thu tỏa nắng
chợ Hồ chợ Sủi người đua chen
bãi Tràm Chỉ người dăng tơ nghẹn lối
những nàng dệt sợi
đi bán lụa màu
những người thợ nhuộn
Đồn Tỉnh Huê Cầu
bây giờ đi đâu về đâu ?
bên kia sông Đuống
mẹ già nua còm cõi gánh hàng rong
dăm miếng cau khô
mấy lọ phẩm hồng
vài thép giấy đầm hoen sương sớm
chợt lũ quỉ mắt xanh lè trừng trợn
khua giày đinh đạp gẫy quán gầy teo
xì xô cướp bóc
tan phiên chợ nghèo
lá đa lác đác trước lều
vài ba vết máu loang chiều mùa đông
chưa bán được một đồng
mẹ già lại quẩy gánh hàng rong
bước cao thấp bên bờ tre hun hút
có con cò trắng bay vùn vụt
lướt ngang dòng sông Đuống về đâu ?
mẹ ta lòng đói dạ sầu
đường trơn mưa lạnh mái đầu bạc phơ
bên kia sông ÐĐuống
ta có đàn con thơ
ngày tranh nhau cơm độn khoai ngô
đêm lĩu riũ chui gầm giường tránh đạn
lấy mẹt quay tròn
tưởng làm tổ ấm
trong giấc thơ ngây tiếngsúng dồn tựa sấm
ú ớ cơn mê
thon thót giật mình
bóng giặc dày vò những nét môi xinh
đã có đất này chép tội
chúng ta không biết nguôi hờn
đêm buông xuống dòng sông Đuống
con là ai con ở đâu về ?
hé một cánh liếp
con vào đây làng xóm chở che
lửa đèn leo lét soi tình mẹ
khuôn mặt bừng lên như dựng giăng
ngậm ngùi tóc trắng đang thầm kể
những chuyện muôn đời khôn nói năng
đêm đi sâu vào lòng sông Đuống
bộ đội bên sông đã trở về
con bắt đầu xuất kích
trại giặc bắt đầu run trong sương
dao loé giữa chợ
gậy lùa cuối thôn
lúa chín vàng hoe giặc mất hồn
ăn không ngon
ngủ không yên
đứng không vững
chúng mày phát điên
quay cuồng như xéo lên đống lửa
mà cánh đồng ta càng chan chứa
bao nhiêu nắng đẹp mùa xuân
gió đưa tiếng hát về gần
thợ cấy đánh giặc, dân quân cày bừa
tiếng bà ru cháu xế trưa
chang chang nắng hạ võng đưa rầu rầu
‘à ơi ...cha con chết trận từ lâu
con càng khôn lớn càng sâu mối thù...’
tiếng em cắt cỏ trại tù
căm căm gió rét mịt mù mưa bay
‘thân ta hoen rỉ vì mày
hờn ta cùng với đất này dài lâu’
em ơi đừng hát nữa lòng anh đau
mẹ ơi, đừng hát nữa dạ con sầu
cánh đồng im phăng phắc
để con đi giết giặc
lấy máu nó rửa thù này
lấy súng nó cầm trong tay
mỗi đêm một lần mở hội
trong lòng con chim múa hoa cười
vì nắng sắp lên rồi
chân trời đã tỏ
sông Đuống cuồn cuộn trôi
để nó cuốn phăng ra biển
bao nhiêu đồn giặc tơi bời
bao nhiêu nước mắt
bao nhiêu mồ hôi
bao nhiêu bóng tối
bao nhiêu nỗi đời
bao giờ về bên kia sông Đuống
anh lại tìm em
em mặc yếm thắm
em thắc lụa hồng
em đi trẩy hội non sông
cười mê ánh sáng muôn lòng xuân xanh
Việt Bắc 1948
(Mưa Thuận
Thành)
|
